Türkiye’de ilk çığ haritası
Türkiye’de ilk kez bir dağın çığ tehlike haritası çıkarılıyor.

05.08.2007 10:30

Afet İşleri Genel Müdürlüğü’nün TÜBİTAK desteğiyle yürüttüğü proje ile Aladağlar bölgesinin çığ riski açısından tehlike haritası oluşturulacak ve güvenli rotaları belirlenecek.

A.A muhabirinin aldığı bilgiye göre, yürütücülüğünü Dr. Nehir Varol’un üstlendiği, Afet İşleri Genel Müdürlüğü Çığ Araştırma, Geliştirme, Etüd ve Önlem Şube Müdürlüğü’nden (ÇAGEM) Ömer Murat Yavaş, Mete Erengil, Sinan Demir, Zafer Yazıcı ve Mehmet Coşkun’un görev aldığı proje için Türkiye’de dağcılık sporu açısından en çok tercih edilen Aladağlar pilot bölge olarak seçildi. Çalışma ile Aladağlar’daki rotaların çığ riski açısından değerlendirilmesi ve bir kılavuz kitapçık oluşturulması amaçlanıyor. Projenin, ülkedeki tüm dağcılık rotalarında yaygınlaştırılması planlanıyor.

Proje çerçevesinde, Aladağlar bölgesinin sayısal haritaları alınacak. CBS programları kullanılarak, uzaktan algılama yöntemi ile çığ tehlike haritaları oluşturulacak. Arazi çalışmaları yoluyla da haritaların doğrulukları test edilecek.

Türkiye Dağcılık Federasyondan Murat Salim Seren ile Mustafa Özpoyraz’ın dağ rehberi olarak destek vereceği arazi çalışmaları yılda 3 kez yapılacak ve 3 yıl sürecek. Bu süre zarfında geniş bir alanda yayılmış olan Aladağlardaki tüm güvenli rotalar tespit edilecek.

Arazi ve haritalama çalışmalarından elde edilen veriler analiz edilerek, bir kılavuz kitapçık hazırlanacak. Bu kitapçıkta, çığ riski olmayan güvenli rotaların yanı sıra Aladağlar ile ilgili ayrıntılı bilgiler yer alacak. Ülkedeki dağcılık sporuna uygun diğer alanların da tanıtılacağı kitapçık, İngilizce, Almanca ve Fransızca dillerinde de basılacak. Kitapçığın basımı ile yerli ve yabancı ilgili turizm noktalarına ulaştırılması konusunda da Kültür ve Turizm Bakanlığı destek sağlayacak.

HACETTEPELİ ÖĞRENCİLERİN ÖLÜMÜ…

Proje yürütücüsü Dr. Nehir Varol, A.A muhabirine yaptığı açıklamada, Türkiye’de ilk kez bir dağın çığ riski açısından tehlike haritasının oluşturulacağını, dünyada da böyle bir çalışmanın dağcılık sporuna yönelik örneği bulunmadığını belirtti. Varol, ”Dağcılıkla ilgilenen gerek yerli halkın gerekse yabancı turistlerin güvenliğinin sağlanması ve ülkemizin bu konuda cazibesinin artırılması açısından proje büyük önem taşıyor” dedi.

Tüm dünyada dağcılık sporu ile ilgilenen kişilerin maruz kaldığı en büyük problemlerin başında ”çığ”ın geldiğini kaydeden Varol, kayıtlara göre 1890-2006 yılları arasında toplam 709 çığ olayının meydana geldiğini ve ölü sayısının 1361′i bulduğunu kaydetti. Varol, Aladağlar’da geçen yıl Hacettepe Üniversitesi’nden 4 öğrencinin yaşamını yitirdiğine de işaret ederek, ”Bu çığ kazası çalışmanın gerekliliğini bir kez daha ortaya koydu, bizi tetikledi” dedi.

Türkiye’de çığ ile ilgili veri tabanının yerleşim yeri ve karayolu ağırlıklı olduğuna işaret eden Varol, dağlık bölgelere ait çığ verileri ve çığ değerlendirmelerinin eksik olduğunu, proje ile bunları gidermeye çalışacaklarını söyledi.

ALADAĞLAR, 1024 KİLOMETREKARELİK ALANA YAYILIYOR

Coğrafik açıdan dağlık bir alan olan Türkiye’de, çığ genellikle doğu, güneydoğu ve kuzey doğu Anadolu bölgelerini etkiliyor. Ülke topraklarının yaklaşık yüzde 35′i çığ afetine maruz kalıyor.

Aladağlar, Orta Toroslarda 1024 kilometrekarelik alana yayılıyor. Aladağlar, büyüklüğü nedeniyle Niğde sınırı aşıp Kayseri ve hatta Adana’ya kadar uzanan bir silsile oluşturuyor.

Orman örtüsü bakımından zengin olmayan bu kıvrım dağı, ortalama 3 bin 500 metre yükseklikte birçok zirveden meydana geliyor. Doğu Toroslar’a ait en yüksek zirveler grubunu oluşturan Aladağlar, aralarında 3 bin 756 metrelik Büyük Demirkazık, 3 bin 736 metrelik Kaldı ve 3 bin 725 metrelik Kızılkaya gibi önemli zirveleri barındırıyor.
Kaynak: haberturk.com

Alper ARIS
İÜDAKS Başkanı